à`m{JmVyZ gdm}ËH¥$ï> hm[yg

 H{$di H$m{H$UmVM Zìh{, Va X{emdarb hdm_mZmVhr `m{½` V§ÌmMm Adb§] H$ê$Z CÎm_ XOm©Mm hm[yg Am§]m V`ma hm{D$ eH$Vm{, h{ ogÕ H$ê$Z [aewam_ [mQ>rb `m§Zr AoIb ^maVr` Am§]m àXe©ZmV àW_ [wañH$ma [Q>H$mdbm Amh{. Ë`m§À`m à`m{JerbV{Mr H$hmUr Ë`m§À`mM eãXm§V.

...... hm[yg Am§]m h{ H$m{H$UM{ d¡oeîQ>ç. V{Wrb hdm_mZ Ë`mbm Mm§Jb{ _mZdV{. X{emda hdm_mZmÀ`m g§H«$_U [Q²>Q>çm_Yrb hm[ygbm Mm§Jbm ñdmX, AmH$f©H$ a§J, AoYH$ H$mi oQ>Hy$Z amhÊ`mMr j_Vm Amh{. Ë`mMm oX_mI Ë`mZ{ [wÊ`mV 1995 _Ü`{ Pmb{ë`m AoIb ^maVr` Am§]m àXe©ZmV àW_ H«$_m§H$ o_idyZ ogÕ H{$bm Amh{, Va `§Xm bIZm¡_Ü`{ AoIb ^maVr` Am§]m àXe©ZmV 2496 Am§ã`m§_Ü`{ àW_ H«$_m§H$ o_idyZ [wÝhm EH$Xm Am[b{ dM©ñd XmIdyZ oXb{. åhUO{ H{$di H$m{H$UmVM Zìh{, Va X{emdarb hdm_mZmVgwÕm AË`§V XO}Xma hm[yg Am§]m V`ma hm{Vm{.

`m hm[yg Am§ã`mÀ`m bmJdS>rgmR>r _r AË`§V gw[rH$ d V{b§Jr a§JmMr H$gXma O_rZ oZdS>br. hr O_rZ AmR> _rQ>a Im{b Amh{. `m Oo_ZrMr Yy[ hm{V Zmhr. [mÊ`mMm CÎm_ oZMam hm{Vm{. _mÌ Oo_ZrMr ObYmaUmeº$s ^a[ya Amh{. AZ{H$ df} VmJmgmaIr ohadirMr IV{ Oo_ZrV JmS>ë`mZ{ Oo_ZrMm [m{V CÎm_ Amh{.

PmS>m§À`m Xm{Z Am{itVrb A§Va 10 _rQ>a d Xm{Z am{[m§Vrb A§Va 10 _rQ>a R>{db{ Amh{. Ë`m_wi{ PmS>m§Zm ^a[ya gy`©àH$me o_iVm{. gy`©àH$membm ]hma àoH«$`{V \$ma _hÎd Amh{. am{[{ bmJdS>rgmR>r EH$ _rQ>a bm§]r- é§Xr- Im{brM{ IÈ>{ K{Vb{. gw[rH$ _D$ _mVr ]mOybm R>{dbr d oZOud _mVr ]mOyg R>{dbr. IÈ>{ _{ _ohÝ`mV K{D$Z gy`©àH$memV Vm[V R>{db{. e{UIV d [mbm[mMm{im IS²>S>çmOdi Z{D$Z R>{dbm. hb·`m amZmVrb IS²>S>çmOdi JmimMr _mVr R>{dbr.

H$m{H$U H¥$fr odÚm[rR> (Xm[m{br) `{WyZ EH$ df} d`mMr am{[{ K{Vbr. am{[{ _O]yV Im{S>mMr d ^¸$_ H$b_Om{S>mMr [mhÿZ K{Vbr. o[edrV Am{bmdm hm{Vm. D$Z, dmam, [mdgmMm _mam Z bmJVm gwaojV[U{ hm[yg Am§]m am{[{ e{Vmda AmUbr. [ydu K{Vb{ë`m IS²S>çm§V Wm{S>r qbS>{Z [mdS>a Q>mH$br. IS²>S>çm]mh{arb Mm§Jë`m _mVrV e{UIV, Xm{Z oH$bm{ gw[a \$m°ñ[{Q> d EH$ oH$bm{ å`wa{Q> Am°\$ [m{Q>°e o_giyZ K{Vb{. IS²>S>çmÀ`m Vimer [mbm[mMm{im Q>mH$bm. dm\$gm pñWVr AgVmZm IÈ>m Oo_ZrÀ`m da Mma ]m{Q>{ ^ê$Z K{Vbm. _Ü`^mJr am{[mÀ`m _mVrÀ`m T>{[{EdT>m Im{b IÈ>m hmVmZ{ H$ê$Z K{Vbm. Ë`mV oM_yQ>^a ñ\w$aX odaKidUma{ OrdmUy Q>mH$b{. Xhm J«°_ gyú_ Ðì`{ Q>mHy$Z _mVrV o_giyZ K{Vbr. am{[mMr o[edr AbJX H$mT>br. _mVrMr T>{[ \w$Qy> Z X{Vm am{[ IS²>S>çmV bmdb{. H$S>{Z{ _mVr Xm]yZ K{Vbr. am{[mMm H$b_Om{S> _mVr]mh{a amhrb `mMr H$miOr K{Vbr. e{VO_rZ [mVir[{jm [mM g|oQ>_rQ>a Im{b _mVrMr T>{[ amhrb, h{ H$miOr[yd©H$ [mohb{. [mUr KmVb{. qbS>{Z [mdS>a Q>mH$br. gm{gmQ>çmÀ`m dmè`mZ{ am{[{ hby Z`{V åhUyZ dmidr bmJUma Zmhr Agm H$mR>rMm AmYma oXbm. H$mR>rÀ`m Oo_ZrV OmUmè`m Q>m{H$m^m{dVr ßb°pñQ>H$ Jw§S>mib{. H$m{`rda ]rOàoH«$`m H$ê$Z EH$ H$m{` am{[m[mgyZ ]mOybm H$m{[è`mV bmdbr.

_ohZm^amV am{[m§Zm ZdrZ \y$Q> `{D$ bmJbr. `m d{ir e|S>m [m{IaUmè`m AirMm àmXw^m©d Pmbm. H$m]m©arb 50 Q>¸{$ obQ>abm 2 J«°_ d H$m°[aAm°p·P·bm{amB©S> [mdS>a àoVobQ>a [mÊ`mbm 2 J«°_ o_giyZ \$dmaUr H{$br. Ë`m_wi{ AirMm ]§Xm{]ñV Pmbm d [mZ{ H$a[Ê`mM{ Wm§]b{. O§JbmVyZ `{Umar ^{H$a{ am{[m§M{ e|S>{ ImD$ bmJbr. Ë`m_wi{ H$mQ>{ar \$m§Úm§M{ Hw§$[U àË`{H$ am{[m^m{dVr H{$b{. am{[m§Zm oZdmam o_imbm. Vr gai Om{_mV dmTy> bmJbr. Hw§$[Um_wi{ \w$Q>b{ë`m \$m§Úm§Zm da OmÊ`mM{ diU o_imb{.

am{[m^m{dVrÀ`m Hw§$[UmMr gmdbr am{[m§Zm o_imë`mZ{ Ë`m§M{ H$S>H$ CÝhm[mgyZ g§ajU Pmb{. am{[m^m{dVmbM{ VU H$mT>VmZm g§[yU© Aù`mVrb _mVr ^wg^werV H{$ë`mZ{ am{[m§À`m _wim§Zm ZdrZ AÞm§e C[bãY hm{D$Z hdmhr C[bãY hm{V{. Am{bmdm XrK©H$mi oQ>Hy$Z amhmVm{. qbS>{Z [mdS>a Q>mHy$Z [mbm[mMm{ù`mMm 20 g{§oQ>_rQ>a OmS>rMm Wa oXbm, Vm{hr Xm]bm. Ë`m_wi{ Am{bmdm oQ>Hy$Z amohbm. Vrd« CÝhmù`mV [§Yam oXdgm§À`m A§VamZ{ [mUr KmVb{. hb·`m amZmVrb am{[m§Zm gVV [mUr o_imd{ åhUyZ am{[mOdi [mUr [mPaUma{ _mR> R>{db{. gd© e{V C^{-AmS>d{ Hw$idb{. Ë`m_wi{ ]mJ{V Am{bmdm oQ>H$Ê`mg _XV Pmbr. ]mJ oZdmè`mbm Agë`mZ{ CîU dmè`mMm Pm{V oVÀ`mV oeaV Zmhr. [naUm_r ]mJ{V Am{bmdm oQ>Hy$Z amhVm{. Z¡goJ©H$ Am{bmì`m[`ªV am{[m§Mr _wi{ OmU{ e·` Pmb{. Ë`m_wi{ am{[{ H$UIa d H$mQ>H$ Pmbr. Ë`m_wi{ am{[m§Zm \$º$ [ohë`m dfuM [mUr Úmd{ bmJb{. Z§Va [mUr oXb{ Zmhr. am{[m§Odi dm\$gm pñWVr_wi{ dmT> Mm§Jbr hm{V{. Am§]m H$m{aS>dmhÿ \$iPmS> Agë`mZ{ [wT>{ PmS>{ _m{R>r Pmë`mda [mUr oXb{ Zmhr Var MmbV{. qH$]hþZm ]hma àoH«$`{gmR>r [mUr X{D$ Z`{. \$i{ Yaë`mda _mÌ EH$Xm [mUr Úmd{. [naUm_r \$iJi H$_r hm{V{. Am§ã`mM{ dOZ dmT>V{. XO}Xma Am§]m o_iVm{.

_r hm[yg Am§ã`mMr 300 PmS>{ bmdbr. Ë`mV 16 Zm§J{ [S>b{. Ë`mVrb H$m{`rÀ`m JmdR>r am{[mda _¥XH$mð> H$b_ H$ê$Z K{Vb{. Vrhr am{[{ Om{_mV dmT>V Amh{V. ha^am, [mdQ>m, dmb `m Am§Vao[H$m§V C§Xra `{VmV. Ë`m§Zr Xm{Z dfmªÀ`m hm[yg PmS>m§Mr _wi{ Imëë`mZ{, [wÝhm [mM Zm§J{ [S>b{. V{W{ IÈ>{ Z K{Vm [wÝhm hm[yg am{[{ bmdbr. [U Vr IwaQ>r Amh{V. H$XmoMV Am§ã`mda Am§]m bmJdS> åhUyZ dmT> ZrQ> hm{V Zg{b.

Am§]m Mm¡ag [ÕVrZ{ bmdë`mZ{ ]mJ{V _bm Am§Vao[H{$ K{Vm `{VmV. ode{fV• oÛXb YmÝ`mMr Am§Vao[H{$ K{Vm{. O{U{H$ê$Z hr o[H{$ Am§]m o[H$mer ñ[Ym© H$arV ZmhrV. CbQ> Ë`m§À`m _wim§darb JmR>tVrb ZÌpñWarH$aU àoH«$`{Mm \$m`Xm ]mJ{g hm{Vm{. ha^am o[H$mVrb ZÌpñWarH$aU JmR>r d _wim§VyZ òdUmam EH$ àH$maMm òmd `m_wi{ O_rZ Va ^wg^werV hm{V{, [U Am§]m PmS>mbmhr Om{_ o_iVm{.

Am§]m PmS>mg ghO C[bãY hm{B©b Ag{ ohadirM{, VmJmM{ IV X{Vm{. Z§Va ha^am K{Vm{. Ë`mMm [naUm_ H$m{UV{hr amgm`oZH$ IV AWdm e{UIV Z X{Vmhr Am§]{ Mm§Jb{ ]haVmV. ]mJ ñdÀN> amhmV{. OyZbm [{ab{bm VmJ Am°JñQ>_Ü`{ e{VmV JmS>bm H$s Am°·Q>m{]a e{dQ>[`ªV åhUO{ ha^am [{a{[`ªV e{V Am§Va_emJVrbm _m{H$i{ amhmV{ d `m H$mimVrb Am°·Q>m{]aÀ`m CîUV{_wi{ ]hma àoH«$`m [yU© hm{V{. oS>g|]aÀ`m e{dQ>r _m{hm{a `{Vm{. Aem ohadirÀ`m IVm_wi{ BVam§À`m hm[yg Am§ã`m[{jm gd©JwUg§[Þ Am§]m V`ma hm{Vm{.

"og·g ]rE'gmaI{ g§OrdH$ Am°JñQ>À`m e{dQ>À`m [§YadS>çmV \$dmê$Z PmS>m§Mr dmT> H$ê$Z K{Vbr. Am[ë`mH$S>rb CîU-X_Q> hdm_mZmV Am§ã`mMr dmT> hm{Ê`mH$S>{ àd¥Îmr AoYH$ AgV{. W§S> d H$m{aS>çm hdm_mZmV Am§]{ dmT>V ZmhrV. IwaQ>{ amhVmV. hm[ygbm oZ`o_V ]ha AmUÊ`mgmR>r Am§]{ H$mT>b{ H$s hbH$s N>mQ>Ur H$aVm{. Ë`m_wi{ ZdrZ [mbdr `{V{. OyZ_Ü`{ ]m{Zo_b g|oÐ` IV odñVmamImbr Jm{bmH$ma MamVyZ X{Vm{. _mPr hm[yg]mJ oZ`o_V ]haV{, H$maU AÚm[ PmS>m§M{ d` ]mam dfmªM{ Amh{. [U VÁkm§M{ åhUU{ Amh{, H$s OyZ_Ü`{ hm[yg Am§ã`mbm Am[U IV X{Vm{ V{W{M [hmarZ{ o]i{ H$ê$Z H$ëQ>ma Úmd{. åhUO{ oZ`o_V ]ha `{Vm{. hm[yg Am§ã`mbm XojU{H$Sy>Z gy`©àH$mem_wi{ OmñV ]ha `{Vm{. ]hma àoH«$`{V gy`©àH$memM{ \$ma _hÎd Amh{, h{ _mÂ`m AZw^dmbm Amë`mZ{ gd© Am§]m PmS>m§V oXdgmVyZ EH$Xm Var gy`©àH$me J{bm [mohO{, Aer hbH$ser N>mQ>Ur H$aVm{. Am°·Q>m{]a-Zm{ìh|]a_Ü`{ [mD$g Ag{b Va _m{hm{a bdH$a `{V Zmhr. `mgmR>r Zm{ìh|]aÀ`m _Ü`mbm _r [m{Q>°oe`_ Zm`Q­>{Q> VrZ Q>¸{$ Vrd«V{M{ \$dmaVm{. Ë`m_wi{ 45 oXdgm§V ]hma àoH«$`m [yU© hm{D$Z _m{hm{a oXgy bmJVm{. _mJÀ`m dfu Am§]m ]mJ{Vrb VmJmVyZ gmitXamZ{ VrZ PmS>m§Mr Im{S>mMr gmb Im„r. Ë`m_wi{ Am§ã`m§Zm bdH$a d ^a[ya _m{hm{a Ambm. gmb H$mT>Ê`mZ{ _m{hm{a àoH«$`m hm{V{. [U PmS> dmi{b `m ^rVrZ{ Vg{ H$arV Zmhr. ]mJ{Vrb Am§Va[rH$ H$mabr _m§S>dmMr Vma EH$m PmS>mÀ`m Im{S>mg AmdiyZ ]m§Yë`mZ{ V{ PmS> Mm§Jb{ _m{hm{ab{. hm à`m{J AmUIr [mM PmS>m§da `m dfu H{$bm Amh{.

]mJ{Vrb H$sS>, am{Jmda àoV]§YH$ C[m` åhUyZ ]mJ{V ñdÀN>Vm R>{dVm{. ]m§Y ñdÀN> R>{dVm{. gy`©àH$me PmS>mÀ`m odñVmamImbr OmB©b h{ [mhmVm{. \$i_merÀ`m oZ`§ÌUmgmR>r o_WmB©b `woOZm°b gm[i{ Am§ã`mda Q>m§JyZ R>{dVm{. Jib{br \$i{ d{MyZ Zï> H$aVm{.

_m{hm{a `{Ê`mÀ`m AJm{Xa 15 oXdgm§[mgyZ V{ Am§]m bmJU Pmë`mZ§Va 15 oXdgm§[`ªV Am§ã`mdarb am{J d oH$S>rÀ`m ]§Xm{]ñVmgmR>r EHy$U [mM \$dmaÊ`m H$aVm{. Ë`mV EÊS>m{gë\$mZ, H$m]m©nab _m{Zm{H«$m{Q>m{\$m°g, J§YH$, ßb°Zm{o\$·g `wna`m 2 Q>¸{$ `m§Mm JaO{Zwgma dm[a H$aVm{.

XO}Xma hm[yg \$im§gmR>r ohadirÀ`m IVmMm dm[a \$ma Mm§Jbm. Ë`m_wi{ \$i{ BVam§[{jm AmR>dS>m^a OmñV oQ>H$VmV. \$im§Mr odaiUr H$aÊ`mZ{ amohb{br \$i{ _m{R>çm AmH$mamMr o_iVmV. gy`©àH$memÀ`m oH$_`{_wi{ \$im§Zm AmH$f©H$ e|Xar a§J `{Vm{. Mm¡Xm AmU{ [¹$V{Mr \$i{ PmS>m[mgyZ AbJX CVadVm{. X{R> R>{dyZ N>mQ>Ur H$aVm{. oMH$mMm S>mJ [S>Uma Zmhr `mMr XjVm K{Vm{. \$i{ Z Mm{idQ>Vm Am§ã`mÀ`m [më`mÀ`m W§S>mì`m_Ü`{ hma{ ^ê$Z AbJX ]mOmamV [mR>dVm{. _w§]B©Vrb oZ`m©VXma ì`m[mar [wÊ`mÀ`m ]mOma[{R>{V `{D$Z H$m¡eë`mZ{ hm[yg Am§ã`mMr [maI H$ê$Z _mÂ`m H$ÀÀ`m hm[yg Am§ã`mbm BVam§À`m o[H$b{ë`m hm[yg[{jm OmñV ^md obbmd [ÕVrZ{ X{D$Z Ia{Xr H$aVmV.

e{Vrodf`H$ _mohVr _r AmdOy©Z dmMVm{. BVam§À`m ]mJm [mhmVm{. ]mJm [mhÿZ ode{fV• Am§]m PmS>m§Mr pñWVr [mhÿZ, V{Wrb ì`dñWm[Z [mhÿZ Mm§Jë`m Jm{ï>r _mÂ`m ]mJ{V am]dVm{. Am§]m àXe©ZmMr VmarI g_Obr, H$s EH$ Q>¸$m odoeï> JwéËdmM{ R>m{H$i d e|Xar Am§]{ PmS>mdê$Z AbJX H$mTy>Z o[H$Ê`mg R>{dVm{. gmYmaU a§J Ambm H$s ì`dpñWV [°H$ H$ê$Z ]m°·g_Ü`{ R>{dyZ

g§[yU© [Îmm d Am§ã`mMr OmV obhÿZ ]m°·g C[g§MmbH$ (àogÕr od^mJ) `m§À`mH$S>{ X{Vm{. Am§ã`mMm AmH$ma, dOZ, a§J, Jaa§J, JamMm KÅ>[Um, gmbrMr OmS>r, Md, dmg, oQ>H$Ê`mMr j_Vm AmoU \$imMm oZam{Jr[Um `m gd© oZH$fm§Zm [na[yU© CVaUmè`m hm[yg Am§ã`mbm àW_ H«$_m§H$ o_iVm{. h{ _mÂ`m hm[yg Am§ã`mZ{ CÎma àX{emgma»`m Mm{I§Xi amÁ`mV AoIb ^maVr` Am§]m àXe©ZmV àW_ H«$_m§H$ [Q>H$mdyZ ogÕ H{$b{ Amh{.

(`m g§X^m©V AoYH$ _mohVrgmR>r [aewam_ J{ZwOr [mQ>rb, am. H$mgwS>u, [m{ñQ> - I{S>oedm[ya, Vm. ^m{a, oOëhm- [wU{ `m§À`mer g§[H©$ gmYmdm.)

********************************************